Viên Kim Cương Không Màu Kích Cỡ Rất Lớn Được Xử Lý HPHT (Bản tin tháng 04/2013)

Những năm gần đây, tại các phòng giám định đã thấy một loạt viên kim cương kích cỡ lớn có xử lý HPHT, cả kiểu I và kiểu II (xem Lab Notes: Spring 2010, trang 50 – 51; Winter 2010, trang 298 và một số bài viết trước đây của ấn bản này). Khuynh hướng này vẫn còn tiếp tục duy trì trong năm 2011.

Trong số những viên kim cương nung HPHT được giám định gần đây, có một viên rất đặc biệt. Viên kim cương cắt dạng hình nệm này có trọng lượng 38,59 ct (24,37 x 18,69 x 10,22 mm; hình 4), phân cấp màu F, độ sạch VVS1. Nghiên cứu dưới kính hiển vi cho thấy có sọc đá nội theo nhiều hướng và ứng suất nội mạnh được nhìn thấy bằng kính phân cực với vị trí 2 nicol vuông góc. Những đặc tính như thế phổ biến trong kim cương kiểu IIa xử lý HPHT (T. M. Moses và những người khác “Quan sát trên kim cương xử lý GE: Ghi nhận bằng hình ảnh”, Fall 1999 G&G, trang 14 – 22). 

Hình 4: Viên kim cương hình nệm nặng 38,59 ct này được chứng minh là có xử lý HPHT. Ảnh chụp bởi Sood Oil “Judy” Chia.

Phổ hấp thu IR cho thấy đây là kim cương kiểu IIa đặc trưng, không phát hiện ra những đặc điểm liên quan đến nitrogen hay hydrogen. Phổ UV – Vis cũng cho thấy không có phổ liên quan đến nitrogen phân tách. Tuy nhiên phổ phát quang bức xạ thu thập ở nhiệt độ nitrogen lỏng dưới sự kích hoạt tia laser với nhiều giá trị bước sóng khác nhau khẳng định có sự nung HPHT, biểu hiện qua các họa tiết sọc đá và nội ứng suất nhìn thấy dưới kính hiển vi.

Đây là một trong số kim cương xử lý HPHT mà phòng giám định GIA đã từng giám định. Xử lý những viên kim cương kích cỡ như thế này thì rất mạo hiểm và nhóm nghiên cứu cho rằng không phải tất cả thiết bị đều có dụng cụ thích hợp để nung luyện chúng, như hộp kín thường dùng trong nén HPHT sẽ không thích hợp đối với viên lớn như thế. Mặt khác những viên kim cương lớn như thế sẽ phải xử lý trong thời gian dài hơn.

Những viên kim cương có kích cỡ và độ tinh khiết như thế này thì rất hiếm. Số lượng kim cương kích cỡ lớn được xử lý HPHT đem giám định ngày càng tăng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cung cấp đầy đủ và chính xác những thông tin giám định đá quý. (Công Ty TNHH Giám Định Rồng Vàng – SJC lược dịch theo Wuyi Wang và Tom Moses trong Lab Notes, quyển G&G Spring 2011)