|
Đá
clinochlore giàu crôm (kämmererite) ở Thổ Nhĩ Kỳ
(Bản tin tháng
12/2008)
Clinochlore – (Mg,Fe2+)5Al(Si3Al)O10(OH)8
– là thành viên của nhóm đá chlorite. Tên đá có nguồn gốc từ tiếng Hy
Lạp gồm chữ klino (nghĩa là “nghiêng”), nói về hình dạng tinh thể
đơn nghiêng của nó, ghép với chữ chloros (nghĩa là “màu lục”),
liên quan đến màu phổ biến của nó (J. W. Anthony, 1995). Các màu của
clinochlore đã được đề cập trong những tài liệu khác gồm vàng, trắng, đỏ
đến đỏ tím là loại giàu crôm thường được gọi là kämmererite. Vì
clinochlore có độ cứng quá thấp (2-2,5) và dễ cát khai nên nó không phù
hợp dùng làm đá quý nữ trang, nhưng các tinh thể của nó có thể được mua
để làm bộ sưu tập mẫu hiếm.
|
 |
|
Hình 5:
Clinochlore giàu Cr thường được gọi là kämmererite,
hiếm khi thấy ở dạng mài giác như trong hình (2 viên 0,92 và
0,52 ct). Hình của Robert Weldon. |
Mới đây, Alexandra
Woodmansee ở công ty Rock Logic (Glencoe, Minnesota) cho GIA mượn 2 mẫu
mài giác (một viên ovan 0,92 ct và viên chữ nhật vạt góc 0,52 ct, xem
hình 5) của đá clinochlore xuất xứ từ Thổ Nhĩ Kỳ. Trong khi các đá
clinochlore giàu Cr đã được đề cập ở Mỹ (Calofornia, Bắc Carolina,
Pennsylvania) và ở Nga (núi Ural), còn nguồn nổi tiếng nhất thì lại ở
núi Kop phía đông Thổ Nhĩ Kỳ.
Khảo sát hai viên đá
cho các đặc tính sau: màu đỏ phớt tím sẫm vừa; chiết suất 1,588-1,580;
tỷ trọng 2,65-2,67; không phản ứng với cả hai tia UV sóng dài và ngắn;
dưới kính Chelsea có màu hồng; dãy hấp thu dưới 440 nm và từ 500-590 nm
ở kính phổ để bàn. Khảo sát dưới phóng đại thấy nhiều khe nứt và cát
khai, các bao thể tinh thể, kim, mây. Bề mặt hai viên đá biểu hiện độ
bóng thấp, nhiều trầy sướt và rãnh do độ cứng thấp.
Các đặc tính vật lý
này phù hợp với đá clinochlore giàu Cr được mô tả bởi M. O’Donoghue,
2006, chỉ hơi khác về tỷ trọng, theo O’Donoghue là 2,60-2,64. Phổ Raman
ở 2 mẫu khẳng định chúng là kämmererite.
Theo bà Woodmansee
thì hai viên đá này được mài từ các đá thô tồn kho. Theo bà, viên đá
thành phẩm 0,92 ct là mẫu mài giác lớn nhất mà bà biết được, còn hầu hết
đá thô thì nhỏ và không thể mài giác được. Vì mỏ đá này ở Thổ Nhĩ Kỳ đã
đóng cửa vào năm 1991 do đá có giá bán quá thấp, nên những viên mài giác
này chắc chắn thuộc loại cực hiếm. (Theo Karen M. Chadwick, GemNews
Hè 2008) |